Temel ilkelerinden biri katılımcılık olan 2010 – 2013 İzmir Bölge Planı’nın (İZBP) hazırlık süreci boyunca yerelde ilçeler, bölgesel düzeyde il geneli ve ulusal ölçekte ilgili kurumlar arasında eşgüdüm sağlanarak çeşitli katılımcı planlama teknikleri uygulandı. Söz konusu teknikler kapsamında sürdürülen çeşitli analizler, katılımcı çalıştaylar, anketler, vb. sonucu toplamda 500’ü aşkın kurumun ve 2500’den fazla her biri kendi konusunda uzman ve yetkin kişinin görüş ve önerileri dikkate alındı.
İZBP, 16 Haziran 2010 tarihinde DPT tarafından onaylanarak yürürlüğe girdi. Böylelikle, plan hazırlık süreci tamamlanarak, bundan sonrasında plandaki stratejik öncelik ve hedeflerin uygulanması aşamasına geçildi.
Plan hazırlık süreci boyunca İZBP’ye şekil veren katılımcılık ilkesinin plan uygulama süreci boyunca da sürdürülebilmesi amacıyla, İZBP’nin tashih, tasarım, dizgi, baskı aşamalarının tamamlanmasının ardından 5 Ekim 2010 tarihinde İZKA Yönetim Kurulu üyelerinin katılımıyla gerçekleştirilen basın toplantısıyla İZBP lansman süreci başladı.
Devam eden İZBP lansman sürecinde İzmir’de kamudan, özel sektörden ve sivil toplumdan her biri kalkınmanın farklı bir konu, sektör ya da mekansal alanında yetkin, yetkili ve/veya ilgili olan kurum, kuruluşların karar verici ve uygulayıcıları başta olmak üzere İzmir kamuoyuna, ulusal, bölgesel ve yerel paydaşlara İZBP hazırlık süreci, stratejik öncelik ve hedefler, mekansal hedefler aktarılmaktadır.
İZBP lansman sürecinin temel amacı, İzmir kamuoyuna, ulusal, bölgesel ve yerel paydaşlara İZBP hazırlık süreci, stratejik öncelik ve hedefler, mekansal hedefler hakkında bilgi vererek İZBP hakkında farkındalık ve sahiplenme oluşturmak ve böylelikle tüm paydaşların İZBP’de ilgili oldukları stratejik öncelik ve hedeflere yönelik uygulama sürecine katılımını sağlamak olarak özetlenebilir.
Neden İlçe Lansmanı?
“Kalkınma yerelden başlar” yaklaşımıyla İZBP lansman sürecinin bir alt süreci olarak tasarlanan ilçe lansman süreciyle İzmir’deki 30 ilçenin tamamında ilçe toplantıları düzenlendi. Bu toplantılarda gerçekleştirilen sunumlar, dağıtılan yönlendirici raporlar, belgeler ve sürdürülen anket çalışmaları üzerinden, İZBP ilçe lansman sürecinin genel amaçları şu şekilde sıralanabilir: Kalkınma ajansları ve İZKA hakkındaki farkındalık düzeyi yetersiz olan potansiyel katılımcıları kalkınma ajansları ve İZKA’nın yasal dayanakları, kurumsal yapısı, bütçe kaynakları vb. açısından bilgilendirmek,
* Kamudan, özel sektörden ve sivil toplumdan her biri bölgesel kalkınmanın farklı konu/sektör/mekanları hakkında yetkili/yetkin/ilgili olan stratejik paydaşları bir araya getirerek İZBP hazırlık süreci ve stratejik içeriği (4 gelişme ekseni, 19 stratejik öncelik, 68 hedef, ilçeye öncelik veren mekansal hedefler) hakkında bilgilendirmek,
* Yerelde etkin bu paydaşlara İZBP hazırlık sürecinde gerçekleştirilmiş analizlerde söz konusu ilçeyle ilgili tespit edilen sosyoekonomik ihtiyaç ve bulguları aktararak bunların geçerliliğini ve güncelliğini tartışmak,
* Her bir ilçenin İZKA mali destek programlarından yararlanma performansını aktararak bu konuda bir iyileştirme gerekiyorsa buna dikkat çekmek ve konuyla ilgili başarılı uygulama modelleri önermek,
* İZBP’deki genel ve mekansal hedefler doğrultusunda ilçede geliştirilebilecek eylem planlarının (somut proje önerileri, uygulayıcı-sorumlu kuruluşlar, olası ortaklar, olası fon kaynakları, ilçeye ivme kazandıracak büyük altyapı ihtiyaçları, olası büyük yatırımlar) belirlenmesine dair yerel görüşleri toplamak,
* Söz konusu ilçenin kalkınmasına ivme kazandıracak somut proje önerilerine yönelik ulusal, uluslararası fon kaynakları hakkında bilgilendirme yapmak,
* İZKA’daki ilçe sorumluluğu sistemi kapsamında ilgili ilçe sorumlusuna ve İl Özel İdaresi, İzmir Büyükşehir Belediyesi Strateji Geliştirme Şube Müdürlüğü, kaymakamlıklar ve ilçe belediyeleri gibi kurumlara ilçeyle ilgili analizlerde bulgulanan sosyoekonomik ihtiyaç tespitlerini ve verileri, mali desteklerden yararlanma performansını vb. içeren İlçe Özet Raporu ve İlçe Sunumu belgelerini aktarmak,
Tüm bu ilçe toplantıları ve toplantılarda uygulanan sunumlar, raporlar ve anketler doğrultusunda İZBP ilçe lansman sürecinin temel amacı ise şu şekilde ifade edilebilir: İZKA bünyesindeki ilçe sorumluluğu sisteminin ve yerelde etkin yetkili, ilgili tüm paydaşların İZBP kapsamındaki öncelik ve hedefler doğrultusunda eşgüdüm içinde ortak yerel eylem planları etrafında hareket etmesini sağlamak.
Ne Zaman?
İlk toplantı 11 Kasım 2010 tarihinde Narlıdere’de gerçekleşti. Kasım/Aralık 2010 ve Ocak 2011’de diğer ilçelerdeki toplantılarla süreç devam ederek 12 Ocak 2011 tarihinde Foça’da yapılan toplantıyla İZBP ilçe lansman süreci sona erdi.
Kimlerin Katılımıyla?
İZBP kapsamındaki gelişme ekseni, stratejik öncelik ve hedefler doğrultusunda yerelde ilçelerde etkin olan uygulayıcı kurumların katılımı öncelikli olarak amaçlandı. Bu doğrultuda, 30 ilçenin tamamında kaymakam ve belediye başkanı başta olmak üzere, bu kurumlardaki proje ofisleri, strateji geliştirme birimleri, koordinatör birimleri vb. katılımı teşvik edildi.
Ayrıca, bu kurumlardan ilçelerindeki esnaf, sanayi ve ticaret odalarının, OSB ve özel sektör temsilcisi kurumların, eğitim, sağlık, çevre, sosyal hizmetler gibi alanlarda etkin kurumların, proje geliştirme kapasitesi olan etkin STK’ların listesi talep edildi. Son kertede İZKA KK üyeleri, muhtarlıklar, katılımında yarar görülen kurumlar da eklenerek listelere son hali verildi, kaymakamlıklara resmi yazıyla iletildi, telefonla yapılan görüşmeler sonucu söz konusu paydaşların katılımları sağlandı.
Başta kaymakamlıklar ve belediye başkanlıkları olmak üzere tüm uygulayıcı kamu kurumları, bunların proje ofisleri, strateji/koordinasyon geliştirme birimleri, bölge/ilçe müdürlükleri, yine o ilçedeki esnaf, ticaret, sanayi odaları, varsa OSB müdürlükleri, özel sektör temsilcisi kurumlar, dernekler, vakıflar ve KOBİ temsilcileri vb. katılımıyla toplantılar düzenlendi.
İZBP ilçe lansman süreci sonunda 30 ilçenin tamamında gerçekleştirilen toplantılar sonucu toplamda 1562 kişiye ulaşıldı. Aşağıdaki grafikte İZBP ilçe lansman sürecinde her biri kalkınmanın farkı konu, sektör ve mekanında yetkili, yetkin ve/veya ilgili olan stratejik yerel paydaşların kurumsal dağılımı görülebilir:
Ne Yapıldı?
Her bir ilçe için ayrıca hazırlanıp toplantıda dağıtılan ya da aktarılan İlçe Özet Raporu ve İlçe Lansman Sunumu aracılığıyla ilçede etkin yerel paydaşlara plan hazırlık süreci anlatıldı, bu süreçte gerçekleştirilen analizlerde (Mevcut Durum Analizi, GZFT Analizi, Kümelenme Analizi vb.) o ilçeyle ilgili bulgulanan sosyoekonomik ihtiyaçlar ve veriler aktarıldı. Bunlara ek olarak, yasal dayanakları ve kurumsal yapısı açısından kalkınma ajansları ve bölge planları hakkında bilgilendirme yapıldı.
Yine katılımcılara İZBP Özet Katalog, İZBP Cep Broşürü, İZBP Özet Tablo gibi basılı İZKA yayınları dağıtılarak İZBP kapsamında belirlenmiş olan stratejik öncelikler, hedefler ve öncelikli olarak o ilçeye yönelen mekansal hedefler paylaşıldı.
Aynı zamanda İZKA Destek Broşürü ve Projem İzmir Broşürü aracılığıyla İZKA destekleme mekanizmaları hakkında bilgi verilip, o ilçenin bunlardan yararlanma performansına dair istatistikler paylaşıldı, yerel eşgüdüme dayalı başarı öyküleri aktarıldı. Ayrıca, yerelden gündeme getirilen somut proje fikirlerine proje finansmanı sağlayabilecek ulusal ve uluslararası kurumların bilgileri aktarıldı.
İlçede etkin yerel paydaşların o ilçenin kalkınmasına ivme kazandıracak somut proje önerileri, altyapı ihtiyaçları ve yatırım olanaklarını bulgulamaya yönelik bir anket uygulandı. 30 ilçenin tamamında toplam 321 anket elde edildi. Bu anketlerin 35’inde (% 10,9) somut proje önerisi gelmeyip yalnızca ilçedeki sorun ve ihtiyaçlar belirtildi. Anketlerin 286’sındaysa (% 89,1) katılımcılar ilçenin kalkınmasına ivme kazandıracak somut proje önerilerini dile getirdiler.
Aşağıdaki bağlantılardan İZBP hazırlık sürecinde yapılan yerel analizlerin özeti olan ve ilçedeki mevcut durumu ortaya koyan İlçe Özet Raporları’na ve İlçe Lansman Sunumları’na ulaşabilirsiniz. Yine İZBP lansman sürecinde yapılan anketler sonucu ilçelerde takip edilecek öncelikli konuları ortaya koyan İlçe Lansman Sonuç Raporları’na erişebilirsiniz:
İlçelere yönelik raporlara (İlçe Özet Raporu ve İlçe Lansman Sonuç Raporu) ve lansman sürecinin il genelindeki sonuç raporuna tek bir belgede ulaşmak için tıklayınız…
